TM3D printgids

Hoe print je met TM3D HIPS?

HIPS is een licht, slagvast en goed nabewerkbaar filament voor functionele onderdelen, prototypes en waterdicht ogende modellen. Daarnaast kan HIPS worden gebruikt als oplosbaar supportmateriaal bij ABS-prints. In deze handleiding vind je aanbevolen instellingen, tips om warping te voorkomen en oplossingen voor veelvoorkomende HIPS-printproblemen.

De belangrijkste HIPS-instellingen

Gebruik deze waarden als startpunt. De ideale instellingen kunnen per printer, nozzle, printplaat en printsnelheid iets verschillen.

Nozzletemperatuur 230–250 °C
Printbed 90–110 °C
Ventilator 0–10%
Printkamer Gesloten

Wat is HIPS?

Een licht en slagvast filament dat geschikt is als modelmateriaal en als oplosbaar supportmateriaal.

HIPS staat voor High Impact Polystyrene. Het materiaal is een slagvaste variant van polystyreen en staat bekend om zijn lage gewicht, matte uitstraling en goede nabewerkbaarheid. HIPS kan worden geschuurd, geverfd en verlijmd en is daardoor geschikt voor prototypes, schaalmodellen en functionele onderdelen.

Bij printers met twee materiaalkanalen kan HIPS daarnaast als supportmateriaal voor ABS worden gebruikt. Het HIPS-support kan na het printen worden verwijderd met een daarvoor geschikt oplosmiddel, zoals d-limoneen.

Voordelen van HIPS

  • Licht van gewicht
  • Goede slagvastheid
  • Mat en gelijkmatig oppervlak
  • Goed te schuren en te verven
  • Geschikt voor functionele onderdelen
  • Te gebruiken als supportmateriaal voor ABS

Geschikte toepassingen

  • Behuizingen en beschermkappen
  • Schaalmodellen en maquettes
  • Functionele prototypes
  • Decoratieve onderdelen
  • Lichtgewicht constructies
  • Oplosbare supportstructuren voor ABS
HIPS is gevoelig voor krimp HIPS kan tijdens het afkoelen kromtrekken. Gebruik daarom bij voorkeur een gesloten printkamer, een warm printbed en zo weinig mogelijk ventilatorkoeling.

Aanbevolen printinstellingen voor HIPS

Begin met onderstaande waarden en pas daarna één instelling tegelijk aan.

Instelling Aanbevolen waarde Toelichting
Nozzletemperatuur 230–250 °C Begin rond 240 °C en pas de temperatuur aan op basis van de printsnelheid, laaghechting en oppervlaktekwaliteit.
Printbed 90–110 °C Een warm printbed helpt voorkomen dat hoeken tijdens het printen loskomen.
Eerste laag 15–30 mm/s Een langzame eerste laag geeft het materiaal voldoende tijd om goed aan de printplaat te hechten.
Overige lagen 40–120 mm/s De maximale snelheid hangt af van de printer, hotend, modelgrootte en gewenste kwaliteit.
Ventilator eerste laag 0% Laat de ventilator tijdens de eerste laag uit om de hechting te verbeteren.
Ventilator overige lagen 0–10% Gebruik zo weinig mogelijk koeling. Alleen bij kleine details en bruggen kan beperkte koeling nodig zijn.
Printkamer Gesloten en warm Een stabiele temperatuur rondom het model vermindert warping en scheuren tussen de printlagen.
Nozzle Vanaf 0,4 mm Een standaard messing nozzle is geschikt voor normaal, ongevuld HIPS.
Goed startpunt Stel de nozzle in op ongeveer 240 °C, het printbed op 100 °C en zet de ventilatorkoeling uit. Laat de gesloten printer enkele minuten voorverwarmen voordat je de print start.

Wanneer kies je voor HIPS?

HIPS is geschikt wanneer een onderdeel licht, slagvast en goed nabewerkbaar moet zijn.

HIPS als modelmateriaal

  • Voor lichte functionele onderdelen
  • Voor prototypes die worden geschuurd
  • Voor modellen die worden geverfd
  • Voor onderdelen met een matte uitstraling
  • Voor behuizingen en afdekkappen
  • Voor grote modellen met een relatief laag gewicht

HIPS als supportmateriaal

  • Voor complexe ABS-modellen
  • Voor interne kanalen en holtes
  • Voor moeilijk bereikbare ondersteuning
  • Voor een kleine supportafstand
  • Voor modellen die niet beschadigd mogen raken
  • Voor dual-extrusion of multimatériaalsystemen
HIPS of ABS? Beide materialen hebben vergelijkbare printtemperaturen. ABS is vaak gekozen voor sterke technische onderdelen, terwijl HIPS interessant is door het lagere gewicht, de matte uitstraling en de eenvoudige nabewerking.

De printer voorbereiden

Een stabiele temperatuur en betrouwbare bedhechting zijn bij HIPS extra belangrijk.

Maak het printbed schoon Verwijder stof, vet en oude lijmresten. Gebruik een reinigingsmethode die geschikt is voor jouw printplaat.
Controleer de printplaat Gebruik een printoppervlak dat geschikt is voor hoge bedtemperaturen en HIPS. Breng indien nodig een geschikte hechtlaag aan.
Sluit de printkamer Houd deuren, deksels en panelen tijdens het printen gesloten en voorkom koude luchtstromen.
Verwarm de printer voor Verwarm het printbed en laat de temperatuur in de gesloten printkamer eerst stabiliseren.
Kalibreer de eerste laag Controleer de bed leveling en stel de Z-offset nauwkeurig af.
Controleer de nozzle Zorg dat de nozzle schoon is en dat het filament zonder weerstand en gelijkmatig wordt geëxtrudeerd.
Selecteer een HIPS-profiel Kies het standaard- of Generic HIPS-profiel als uitgangspunt en pas de instellingen waar nodig aan.

Zo krijg je een goede eerste laag

Een betrouwbare eerste laag vermindert de kans dat de HIPS-print tijdens het printen loskomt of kromtrekt.

Een goede eerste laag herken je aan:

  • De printlijnen sluiten netjes op elkaar aan
  • Het filament hecht over het volledige oppervlak
  • De lijnen zijn gelijkmatig platgedrukt
  • Er ontstaan geen open ruimtes tussen de lijnen
  • De hoeken blijven vlak op de printplaat liggen

Controleer bij slechte hechting:

  • Of het printbed schoon en vetvrij is
  • Of de Z-offset correct staat
  • Of het printbed voldoende warm is
  • Of de eerste laag langzaam wordt geprint
  • Of de ventilator tijdens de eerste laag uitstaat
  • Of er koude lucht langs de printer stroomt
Gebruik bij grotere modellen een brim Een brim van ongeveer 5 tot 15 mm vergroot het contactoppervlak en vermindert de kans dat de hoeken omhoogkomen.

Waarom een gesloten printkamer belangrijk is

HIPS krimpt tijdens het afkoelen. Een gesloten printkamer houdt de temperatuur rondom het model stabieler.

Voordelen van een gesloten printer

  • Minder temperatuurverschillen
  • Minder kans op warping
  • Betere hechting tussen de lagen
  • Minder kans op scheuren in hoge modellen
  • Betrouwbaarder printen van grote onderdelen

Vermijd tijdens het printen:

  • Het openen van deuren en panelen
  • Een open raam naast de printer
  • Airconditioning gericht op de printer
  • Sterke temperatuurschommelingen
  • Het direct verwijderen van een hete print
Laat het onderdeel rustig afkoelen Open de printkamer niet direct na afloop. Laat het onderdeel en de printplaat geleidelijk afkoelen om kromtrekken en vervorming te beperken.

HIPS als supportmateriaal voor ABS

HIPS en ABS hebben vergelijkbare printtemperaturen en kunnen daardoor bij geschikte printers samen worden verwerkt.

Voordelen van HIPS-support

  • Geschikt voor complexe ABS-onderdelen
  • Support in interne holtes mogelijk
  • Minder mechanische nabewerking nodig
  • Kleine afstand tot het model mogelijk
  • Minder kans op beschadiging bij verwijderen
  • Geschikt voor supportinterfaces

Controleer vóór gebruik

  • Of de printer meerdere materialen ondersteunt
  • Of beide materialen goed aan elkaar hechten
  • De nozzle-offset van beide extruders
  • De purge- en prime-instellingen
  • De standbytemperatuur van de ongebruikte nozzle
  • Of het oplosmiddel geschikt en veilig te gebruiken is
Instelling Startwaarde Toelichting
Modelmateriaal ABS ABS en HIPS hebben vergelijkbare verwerkingstemperaturen.
Support-interface HIPS Gebruik HIPS voor de lagen die direct contact maken met het ABS-model.
Overig support ABS of HIPS Gebruik alleen volledig HIPS-support wanneer dat echt nodig is.
Supportafstand Z Minimaal Omdat het support kan worden opgelost, kan de contactafstand kleiner worden ingesteld dan bij afbreekbaar support.
Prime tower Aanbevolen Helpt de materiaalstroom na een materiaalwissel te stabiliseren.
Gebruik HIPS alleen waar het nodig is Voor veel modellen is het voldoende om alleen de support-interface van HIPS te printen. De rest van de supportstructuur kan dan van ABS worden gemaakt. Dit bespaart materiaal en verkort de oplostijd.

HIPS-support verwijderen

HIPS is niet wateroplosbaar. Voor het oplossen van HIPS wordt doorgaans een daarvoor geschikt oplosmiddel op basis van d-limoneen gebruikt.

Verwijder grote stukken support Breek eenvoudig bereikbare delen voorzichtig weg. Hierdoor hoeft minder materiaal te worden opgelost.
Gebruik een geschikte bak Kies een chemisch bestendige en afsluitbare bak die geschikt is voor het gebruikte oplosmiddel.
Dompel het onderdeel onder Zorg dat de HIPS-support voldoende met het oplosmiddel in contact komt.
Controleer het onderdeel regelmatig De benodigde tijd hangt af van de hoeveelheid HIPS, de geometrie en de concentratie van het oplosmiddel.
Verwijder losse resten Haal zacht geworden HIPS voorzichtig weg zonder het ABS-model te beschadigen.
Reinig en laat drogen Volg voor het reinigen en drogen altijd de instructies van de leverancier van het oplosmiddel.
Werk veilig met oplosmiddelen Gebruik d-limoneen of een ander oplosmiddel alleen volgens de instructies van de leverancier. Zorg voor goede ventilatie, draag geschikte persoonlijke beschermingsmiddelen en houd het middel uit de buurt van hitte en ontstekingsbronnen.

Handige slicerinstellingen

Deze instellingen hebben veel invloed op de sterkte, maatvoering, printduur en betrouwbaarheid van het onderdeel.

Onderdeel Startwaarde Effect
Laaghoogte 0,20 mm Goede balans tussen kwaliteit, laaghechting en printsnelheid bij een nozzle van 0,4 mm.
Wandlijnen 3–5 Meer wandlijnen maken functionele onderdelen sterker en robuuster.
Top- en bodemlagen 4–6 Zorgt voor gesloten en stevigere boven- en onderoppervlakken.
Infill 15–30% Geschikt voor de meeste modellen, behuizingen en functionele onderdelen.
Infill zwaar belast onderdeel 30–50% Gebruik meer infill wanneer het onderdeel mechanisch zwaarder wordt belast.
Brim 5–15 mm Vergroot de bedhechting en vermindert de kans op omhoogkomende hoeken.
Ventilator 0–10% Gebruik zo weinig mogelijk koeling. Alleen bij bruggen en kleine details kan beperkte koeling nodig zijn.
Printsnelheid 40–120 mm/s Begin rustig en verhoog de snelheid pas nadat de materiaalstroom en laaghechting betrouwbaar zijn.
Meer wandlijnen geven vaak meer sterkte Voor functionele onderdelen leveren extra wandlijnen vaak meer effectieve sterkte op dan een zeer hoog infillpercentage.

De nozzletemperatuur afstellen

De beste HIPS-temperatuur hangt af van de printsnelheid, nozzle, hotend en gewenste laaghechting.

Temperatuur mogelijk te laag

  • Slechte hechting tussen de lagen
  • Een ruwe of matte extrusie
  • De extruder tikt of slaat stappen over
  • Het onderdeel breekt tussen de lagen
  • Het materiaal komt onregelmatig uit de nozzle

Temperatuur mogelijk te hoog

  • Veel stringing of dunne draden
  • Slappe overhangs en bruggen
  • Details lopen in elkaar over
  • Materiaal lekt tijdens verplaatsingen uit de nozzle
  • Het oppervlak wordt onnodig glanzend of zacht
Pas één instelling tegelijk aan Verander de nozzletemperatuur steeds in stappen van ongeveer 5 °C. Zo kun je beter beoordelen welke wijziging het printresultaat verbetert.

Veelvoorkomende HIPS-problemen oplossen

Klik op een probleem om de mogelijke oorzaken en oplossingen te bekijken.

De hoeken van de print komen omhoog
  • Maak het printbed grondig schoon en vetvrij.
  • Gebruik een brim van ongeveer 5 tot 15 mm.
  • Verhoog de printbedtemperatuur.
  • Zet de ventilator uit of zeer laag.
  • Gebruik een gesloten en voorverwarmde printkamer.
  • Voorkom koude luchtstromen rondom de printer.
Er ontstaan scheuren tussen de lagen
  • Verhoog de nozzletemperatuur met 5–10 °C.
  • Verlaag de printsnelheid.
  • Zet de ventilator uit.
  • Verhoog de temperatuur in de printkamer.
  • Houd deuren en panelen tijdens het printen gesloten.
  • Laat de print na afloop langzaam afkoelen.
De print hecht niet aan het printbed
  • Maak het printbed schoon en vetvrij.
  • Controleer de bed leveling en Z-offset.
  • Verlaag de snelheid van de eerste laag.
  • Gebruik een bedtemperatuur van ongeveer 90–110 °C.
  • Gebruik een geschikte hechtlaag voor HIPS.
  • Zet de ventilator tijdens de eerste laag uit.
De extruder tikt of slaat stappen over
  • Controleer of de nozzle gedeeltelijk verstopt is.
  • Verhoog de nozzletemperatuur licht.
  • Verlaag de printsnelheid of volumetrische snelheid.
  • Controleer de spanning van het extrudertandwiel.
  • Controleer of het filament vrij van de spoel afrolt.
Er ontstaan veel draden tussen onderdelen
  • Controleer eerst of het filament droog is.
  • Verlaag de nozzletemperatuur in stappen van 5 °C.
  • Kalibreer de retractioninstellingen.
  • Verhoog eventueel de travelsnelheid.
  • Beperk onnodige bewegingen over open ruimtes.
Het oppervlak is ruw of bevat kleine gaatjes
  • Controleer of het filament vocht heeft opgenomen.
  • Droog het filament indien nodig.
  • Kalibreer de flow of extrusion multiplier.
  • Verlaag de printsnelheid.
  • Controleer de nozzle op vervuiling.
Overhangs en bruggen zakken door
  • Verlaag de snelheid van bruggen en overhangs.
  • Verlaag de nozzletemperatuur licht.
  • Gebruik alleen bij bruggen tijdelijk beperkte koeling.
  • Gebruik support bij zware overhangs.
  • Verklein eventueel de laaghoogte.
Het onderdeel vervormt tijdens het afkoelen
  • Laat de print in de gesloten printer afkoelen.
  • Open de printkamer niet direct na afloop.
  • Verwijder het onderdeel pas als de printplaat is afgekoeld.
  • Voorkom grote temperatuurverschillen.
  • Pas bij grote onderdelen het ontwerp of de oriëntatie aan.
HIPS hecht niet goed aan ABS
  • Controleer de temperatuur van beide materialen.
  • Verklein de afstand tussen support en model.
  • Gebruik meer support-interface-lagen.
  • Verlaag de printsnelheid van de supportinterface.
  • Controleer de nozzle-offset van beide extruders.
  • Gebruik zo weinig mogelijk koeling.
De twee materialen lopen door elkaar
  • Gebruik een prime tower of purge tower.
  • Verhoog het purgevolume na een materiaalwissel.
  • Controleer de retraction- en wipe-instellingen.
  • Controleer of de ongebruikte nozzle lekt.
  • Verlaag de standbytemperatuur van de ongebruikte nozzle.
Het HIPS-support lost langzaam op
  • Verwijder grote stukken support eerst handmatig.
  • Gebruik alleen HIPS voor de support-interface.
  • Controleer of het gebruikte middel geschikt is voor HIPS.
  • Beweeg het oplosmiddel voorzichtig volgens de instructies.
  • Vervang het middel wanneer het verzadigd of sterk vervuild is.

HIPS nabewerken

HIPS is goed te schuren, te gronden, te verven en te verlijmen.

Mechanische nabewerking

  • Verwijder support voorzichtig
  • Begin met grover schuurpapier
  • Werk stapsgewijs naar een fijnere korrel
  • Gebruik lage druk om warmteopbouw te voorkomen
  • Verwijder schuurstof vóór het verven

Verven en verlijmen

  • Maak het oppervlak schoon en stofvrij
  • Gebruik een primer die geschikt is voor kunststof
  • Test verf of lijm eerst op een reststuk
  • Breng meerdere dunne lagen aan
  • Laat iedere laag voldoende drogen
Print eerst een teststuk Niet iedere primer, verf of lijm reageert hetzelfde op HIPS. Test het gekozen product daarom eerst op een klein geprint onderdeel.

HIPS bewaren en drogen

HIPS kan vocht uit de lucht opnemen. Vochtig filament kan de extrusie en oppervlaktekwaliteit verminderen.

HIPS goed bewaren

  • Bewaar de spoel in een gesloten zak of drybox
  • Gebruik voldoende actief droogmiddel
  • Bewaar het filament op een droge plaats
  • Laat de spoel niet onnodig lang openstaan
  • Sluit de verpakking direct na gebruik

Signalen van vochtig HIPS

  • Knetterende of ploppende geluiden
  • Kleine gaatjes in het printoppervlak
  • Een ruwe of inconsistente extrusie
  • Meer stringing dan normaal
  • Verminderde hechting tussen de lagen
Gebruik een geschikte filamentdroger Droog HIPS volgens het actuele technische datablad. Controleer of zowel de filamentdroger als de spoel geschikt zijn voor de ingestelde temperatuur.

Materiaaleigenschappen van TM3D HIPS

Onderstaande gegevens geven een algemeen beeld van het materiaal.

Materiaal High Impact Polystyrene, afgekort HIPS
Filamentdiameter 1,75 mm of 2,85 mm, afhankelijk van de gekozen uitvoering
Belangrijkste eigenschappen Licht, slagvast, mat en goed nabewerkbaar
Aanbevolen nozzletemperatuur Circa 230–250 °C
Aanbevolen printbedtemperatuur Circa 90–110 °C
Aanbevolen ventilator 0–10%
Gesloten printkamer Sterk aanbevolen
Geschikte nozzle Standaard messing nozzle voor normaal, ongevuld HIPS
Supportcombinatie Kan bij geschikte printers als supportmateriaal voor ABS worden gebruikt
Gebruik Prototypes, behuizingen, schaalmodellen, lichtgewicht functionele onderdelen en oplosbare supportstructuren

De exacte eigenschappen en aanbevolen instellingen kunnen per kleur, productvariant, printer en testmethode verschillen. Raadpleeg voor technische toepassingen altijd het actuele technische datablad.

Veilig printen met HIPS

Zorg tijdens het printen met HIPS voor een veilige en goed geventileerde werkruimte.

  • Zorg voor voldoende ventilatie of geschikte luchtafvoer.
  • Plaats de printer bij voorkeur niet in een woon- of slaapruimte.
  • Raak de hete nozzle en het verwarmde printbed niet aan.
  • Laat een printer niet onnodig onbeheerd werken.
  • Houd de printer uit de buurt van brandbare materialen.
  • Gebruik geprinte onderdelen niet automatisch voor voedselcontact, medische toepassingen of veiligheidskritische toepassingen.
  • Raadpleeg het veiligheidsinformatieblad voor aanvullende productinformatie.
Ventilatie blijft belangrijk Een gesloten printkamer verbetert de printkwaliteit, maar vervangt geen goede ventilatie of luchtafvoer in de ruimte waarin de printer staat.
Let extra op bij oplosmiddelen Volg bij het oplossen van HIPS altijd het veiligheidsinformatieblad en de instructies van de leverancier van het oplosmiddel. Voer gebruikte vloeistoffen en materiaalresten af volgens de geldende voorschriften.

Veelgestelde vragen over HIPS

Kan ik TM3D HIPS met een standaard HIPS-profiel printen?

Ja. Kies het standaard- of Generic HIPS-profiel van je printer als uitgangspunt. Controleer vervolgens of de nozzletemperatuur, bedtemperatuur en koeling overeenkomen met de aanbevolen instellingen van TM3D HIPS.

Heb ik voor HIPS een gesloten printer nodig?

Een gesloten printer wordt sterk aanbevolen. Een stabiele temperatuur rondom het model vermindert warping en verkleint de kans op scheuren tussen de printlagen.

Kan HIPS als normaal modelmateriaal worden gebruikt?

Ja. HIPS kan worden gebruikt voor prototypes, modellen, behuizingen en lichtgewicht functionele onderdelen. Het materiaal heeft een matte uitstraling en is goed te schuren en te verven.

Kan HIPS als supportmateriaal worden gebruikt?

Ja. HIPS kan bij geschikte multimatériaalsystemen worden gebruikt als supportmateriaal voor ABS. De materialen hebben vergelijkbare printtemperaturen en het HIPS-support kan achteraf met een geschikt oplosmiddel worden verwijderd.

Is HIPS oplosbaar in water?

Nee. HIPS is niet wateroplosbaar. Voor het oplossen wordt doorgaans een geschikt middel op basis van d-limoneen gebruikt. Volg daarbij altijd de veiligheidsinstructies van de leverancier.

Wat is het verschil tussen HIPS en ABS?

HIPS en ABS hebben vergelijkbare printtemperaturen. HIPS is vaak lichter, heeft een matte uitstraling en is eenvoudig na te bewerken. ABS wordt vaak gekozen wanneer mechanische sterkte en temperatuurbestendigheid belangrijker zijn.

Waarom trekt mijn HIPS-print krom?

Warping ontstaat door krimp en temperatuurverschillen. Gebruik een warm printbed, een gesloten en voorverwarmde printkamer, een geschikte hechtlaag en bij grotere modellen een brim.

Moet de ventilator bij HIPS aan of uit?

Laat de normale ventilatorkoeling bij voorkeur uit of zeer laag staan. Te veel koeling kan slechte laaghechting, warping en scheuren veroorzaken. Alleen bij bruggen kan tijdelijk beperkte koeling nodig zijn.

Welke nozzle kan ik gebruiken?

Voor normaal, ongevuld HIPS is een standaard messing nozzle van 0,4 mm een goede keuze. Voor gevulde of abrasieve varianten kan een slijtvaste nozzle nodig zijn.

Kan HIPS buiten worden gebruikt?

HIPS kan voor tijdelijke buitentoepassingen worden gebruikt, maar is niet de beste keuze voor langdurige blootstelling aan zonlicht en weersinvloeden. Voor permanent buitengebruik is ASA doorgaans geschikter.

Waarom knettert het filament tijdens het printen?

Knetteren en kleine belletjes wijzen meestal op vocht in het filament. Droog de spoel volgens het actuele technische datablad en bewaar deze daarna luchtdicht.

Klaar om met HIPS te printen?

Ontdek TM3D HIPS-filament voor lichte, slagvaste en goed nabewerkbare 3D-prints en complexe ABS-modellen met oplosbare supportstructuren.

Bekijk het HIPS-filament

Leave a comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Please note, comments must be approved before they are published